བཞི། གཟན་རྩྭ་སྐམ་ཐབས།
(དེབ་སྔོན་མར་མཐུད)གཟན་རྩྭ་སྐམ་ཐབས་ལ་རང་བྱུང་གི་སྐམ་ཐབས་དང་མིའི་ཐབས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་རིགས་གཉིས་སུ་དབྱེ། རང་བྱུང་སྐམ་ཐབས་ལའང་ས་ངོས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་དང་རྡང་སྒྲོམ་གྱི་སྐམ་ཐབས། བསྙལ་བའི་སྐམ་ཐབས་བཅས་རིགས་ཆེན་པོ་གསུམ་ཡོད། རང་རྒྱལ་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་སྐམ་ཐབས་ནི་ས་ངོས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་དང་རྡང་སྒྲོམ་གྱི་སྐམ་ཐབས་ཡིན། མིའི་ཐབས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་ལ་དྲོད་རན་པའི་རླུང་རྒྱུའི་སྐམ་ཐབས་དང་དྲོད་དམའ་བའི་སྲོ་སྐམ་བྱེད་ཐབས། དྲོད་མཐོན་པོའི་མྱུར་སྐམ་བྱེད་ཐབས་བཅས་རིགས་གསུམ་ཡོད། མིའི་ཐབས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་ལ་སྒྲིག་ཆས་ངེས་ཅན་ཞིག་དགོས་ཤིང་གཙོ་བོ་རྩྭ་ཕྱེ་དང་གཟན་རྩྭའི་ཐོན་སྐྱེད་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན།
1.རང་བྱུང་སྐམ་ཐབས།
(1)ས་ངོས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས། ས་ངོས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་ལ་རྣང་མའི་སྐམ་ཐབས་ཀྱང་ཟེར། བྱེད་ཐབས་འདིའི་རིགས་ལ་གནམ་གཤིས་ཀྱི་ཤན་ཐེབས་སླ་བ་དང་འཚོ་བཅུད་ཀྱང་ཤོར་སླ་བ་ཡིན། ཡིན་ནའང་དེ་ལ་མ་རྩ་འཇོག་མི་དགོས་པར་མ་ཟད། སྒྲིག་ཆས་ཀྱང་མི་དགོས། དེ་ནི་ནུབ་བྱང་གི་ཐན་པ་ཆེ་བའི་ས་ཁུལ་དུ་དགོལ་བར་འཚམ། གལ་ཏེ་གནམ་གཤིས་ལེགས་པའི་སྐབས་སྐམ་པ་དང་། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་རིམ་སོ་སོའི་ལས་ཀའི་གནད་འགག་ལ་མཉམ་འཇོག་བྱས་ན་རྩྭ་སྐམ་གྱི་སྤུས་ལེགས་ཤིང་བཅུད་འཛོམས་པ་ཡིན།
ས་ངོས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་དེ་ངེས་པར་དུ་གནམ་ཐང་བའི་དུས་སུ་སྤྱོད་དགོས་པ་དང་། ཐེངས་གཅིག་ལ་ཞིང་ས་ག་ཚོད་ཀྱི་གཟན་རྩྭ་འབྲེག་པ་ནི་འཕྲུལ་ཆས་དང་མི་ཤུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལྟར་ཐག་གཅོད་དགོས། གཟན་རྩྭ་ཁག་ཅིག་བྲེགས་རྗེས་ངེས་པར་དུ་ཐེངས་གཅིག་ལ་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ནས་བྲེགས་ཟིན་པའི་རྩྭ་དེ་དག་ཆུས་བརླན་པ་དང་དུས་ཡུན་རིང་བོར་ཉི་མས་སྐམ་དུ་འཇུག་མི་རུང་།
ཐོག་མར་བྲེགས་ཟིན་པའི་གཟན་རྩྭ་ས་ངོས་སུ་ངོས་སྙོམས་པོར་བརྡལ་ནས་གཟན་རྩྭའི་ཆུ་སྐམ་པའི་རྒྱ་ཁྱོན་ཅི་ཐབས་ཀྱིས་ཇེ་ཆེར་གཏང་དགོས། གཟན་རྩྭའི་ཕྱི་ངོས་རྙིད་རྗེས་ཁ་ལོ་བརྗེས་ནས་གཟན་རྩྭ་འོག་མའི་ཆུ་མྱུར་མོར་སྐམ་དུ་འཇུག་དགོས། ཆུའི་འདུས་ཚད་40% ~ 50%ཡིན་སྐབས། གཟན་རྩྭ་བསྡུ་སྤུངས་བྱས་ཆོག །དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མུ་མཐུད་དུ་ཆུ་སྲད་ཐུབ་པར་མ་ཟད། གཟན་རྩྭའི་ཆ་ཤས་སོ་སོའི་ཆུ་དོ་སྙོམས་ངང་སྲད་པར་ཕན། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལས་ཀར་གྲ་སྒྲིག་བྱ་དགོས། ལོ་མ་ལྷུང་བ་དང་གྱོང་གུད་ཇེ་ཉུང་དུ་གཏང་སླད། ཆུ་བསྐམས་ནས་30%ཡས་མས་སུ་ཐོན་དུས་རྩྭ་སྤུངས་ས་དང་རྩྭ་ཁང་དུ་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱས་ཆོག་པ་ཡིན། རྩྭ་ཕུང་ལ་གཡའ་ཆགས་པ་བརྒྱུད་མུ་མཐུད་དུ་ཆུ་སྲད་ནས་17%མན་ལ་བསླེབས་པ་ན་རྩྭ་སྐམ་ལ་དྲི་མ་ཞིམ་པོ་ལྡན།
ལས་ཀ་འདིའི་གནད་དམ་པ་ནི་གནམ་གཤིས་དང་མི་ཤུགས། འཕྲུལ་ཆས། གཟན་རྩྭ་འབྲེག་པའི་གནས་ཚུལ་བཅས་གཞིར་བཟུང་ནས་དུས་ཐོག་ཏུ་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། གནམ་གཤིས་ལེགས་ཤིང་མི་ཤུགས་དང་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་འདང་བའི་སྐབས་སུ་རྒྱུན་གཅིག་ཅན་གྱི་མུ་འབྲེལ་ལས་ཐབས་བཀོལ་ཆོག་པ་སྟེ། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་རྩྭ་འབྲེག་པ་དང་། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་རྩྭ་སྐམ་པ་དང་ཤོག་རྒྱག་པ། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱེད་པ་དང་རྩྭ་གཞི་གཅིག་ཏུ་སྤུངས་པའི་ལས་ཀ་ལས་དགོས། གནམ་གཤིས་ལ་འགྱུར་ལྡོག་ཆེ་ཞིང་མི་ཤུགས་དང་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་མི་འདང་བའི་སྐབས་སུ། རབས་གཅིག་བྲེགས་ནས་སྐམ་པ་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱེད་པའི་ཐབས་བཀོལ་ཆོག་པ་སྟེ། སྟོབས་ཤུགས་གཅིག་བསྡུས་ཀྱིས་གཡུལ་འཐབ་ཕམ་སྐྲོད་ཀྱི་ཐབས་དགོལ་དགོས། འདིར་གཟན་རྩྭ་མང་པོ་བྲེགས་ནས་སྐྱེལ་ཉར་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་འབྱུང་བར་གཟབ་དགོས།
(2)རྡང་སྒྲོོམ་སྟེང་སྐམ་བཟོ་བྱེད་ཐབས།
ཆར་ཆུའི་འབབ་ཚད་མང་པའི་ས་ཁུལ་དུ་རྡང་སྒྲོམ་སྟེང་གི་སྐམ་ཐབས་སྤྱད་ན་ལེགས་ཤིང། ཐབས་འདིས་ས་ངོས་སུ་སྐམ་པའི་དུས་ཚོད་ཇེ་ཐུང་དུ་གཏོང་ཐུབ། གཟན་རྩྭ་བྲེགས་རྗེས་མྱུར་དུ་ཤོག་བརྒྱབ་ནས་རྡང་སྒྲོམ་སྟེང་བསྐྱལ་ཏེ་བསྐམ་དགོས། ཐབས་འདི་སྤྱད་ན་གཟན་རྩྭ་སྐམ་པ་མགྱོགས་པར་མ་ཟད། ཉི་སྐམ་གྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ཇེ་ཆུང་དུའང་གཏོང་ཐུབ་པས། ས་ངོས་ཀྱི་སྐམ་བཟོ་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་གྱོང་གུད་ལས་10%ཇེ་ཉུང་དུ་གཏོང་ཐུབ། ཡིན་ཡང་དེར་མ་རྩ་ངེས་ཅན་ཞིག་གཏང་དགོས།
གཟན་རྩྭ་སྐམ་བྱེད་ཀྱི་རྡང་གི་སྒྲོམ་གཞི་ནི་ཤིང་སྡོང་དང་སྨྱུག་དབྱུག་གམ་ལྕགས་སྦུག་སོགས་སྤྱད་དེ་བཟོས་ཆོག་ལ། དེའི་དབྱིབས་རྣམ་ནི་རྐྱང་ངོས་སྐས་དབྱིབས་དང་ཡོལ་རྣམ་སྤྱིལ་བུ་ཡིན་ན་ཤིན་ཏུ་ལེགས། རང་རྒྱལ་གྱི་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་ཞིང་པས་སྡོང་བོའི་ཡལ་གས་བཟོས་པའི་རྐང་གསུམ་རྡང་སྒྲོམ་དང་གདུང་སྒྲོམ་བཀོལ་བ་དང་། ཡང་ན་ཐད་ཀར་སྡོང་བོ་དང་གྱང་སྟེང་དུ་སྐམ་པའི་གཟན་རྩྭའི་སྤུས་ཀ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན། རྩྭ་ཤོག་རླུང་གིས་མི་ཁུར་བའི་ཆེད་དུ་གཟན་རྩྭ་སྐམ་བྱེད་ཀྱི་རྡང་སྒྲོམ་ངེས་པར་དུ་བརྟན་པོ་ཡིན་དགོས་པ་དང་། རྩྭ་ཤོག་གི་གོང་འོག་གྲལ་དག་པོར་བསྡམ་དགོས། རྡང་སྒྲོམ་སྟེང་གི་རྩྭ་སྔོན་གྱི་ཤོག་གི་རྩྭ་རྐང་ཡར་གཏོད་དགོས་པ་དང་རྩྭ་མགོ་ཐར་ལ་གཏོད་དགོས། ཆུ་ཕྱིར་འབུད་བདེ་བའི་ཆེད་དུ་རྩྭ་སྙུང་རིལ་ལམ་ཁང་བའི་རྩེ་ཐོག་གི་རྣམ་པ་ལྟར་སྤུངས་པ་དང་། ཕྱི་ངོས་སྙོམས་ཤིང་འཇམ་པོ་ཡིན་དགོས། རྩྭ་སྤུངས་པའི་མཐུག་ཚད་ལི་སྨི་70 ~ 80ལས་བརྒལ་མི་རུང་ལ། ཞབས་ངོས་དང་ས་ངོས་བར་ལི་སྨི་20 ~ 30ཡོད་དགོས། གཟན་རྩྭ་སྐམ་བྱེད་ཀྱི་རྡང་སྒྲོམ་སོ་སོའི་བར་ལ་བར་ཐག་ངེས་ཅན་ཞིག་བཞག་ནས་རླུང་རྒྱུ་ཐུབ་པར་བྱ་དགོས།
(3)བསྙལ་བའི་སྐམ་ཐབས།
རང་བྱུང་སྐམ་ཐབས་ཀྱི་རིགས་གང་ཞིག་སྤྱད་རུང་དེར་བསྙལ་བའི་སྐམ་བཟོ་བྱེད་ཐབས་འདུས་པ་ཡིན། ཆར་འབབ་ཚད་མང་བ་དང་རྡང་སྒྲོམ་མེད་པའི་སྐབས་སུ་བསྙལ་བའི་སྐམ་ཐབས་བཀོལ་ཆོག །འདི་ནི་གསབ་སྐོང་གི་བྱེད་ཐབས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། བྱེད་ཐབས་འདི་སྤྱད་དེ་བསྲེས་སྦྱོར་བྱས་པའི་རྩྭ་སྐམ་གྱི་མདོག་ཁམ་སྨུག་ཡིན་པ་དང་། འཚོ་བཅུད་ཀྱི་གྱོང་གུད་50%ལ་སླེབས་ཐུབ་ཅིང་། སྤྲི་དཀར་རྒྱུའི་འཇུ་ཆོད་ཀྱང་མངོན་གསལ་གྱིས་མར་ཆག་ཐུབ། རྒྱུན་ལྡན་གྱི་སྐམ་བཟོ་བྱེད་ཐབས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་མི་ཐུབ་པའམ་རྩྭ་སྔོན་ཉར་ཚགས་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་དུས་སུ་ཐབས་འདི་བཀོལ་ན་འཚམ།
བསྐམས་ཟིན་པའི་གཟན་རྩྭ་རིམ་པ་བཞིན་མནན་ན། བསྙལ་པ་ཚད་ལས་བརྒལ་བའམ་རུལ་བའི་གྱོང་གུད་ལ་སྔོན་འགོག་བྱེད་ཐུབ། ཆ་རྐྱེན་ལྡན་ན་རྩྭ་སྔོན་གྱི་རིམ་པ་སོ་སོར་ལྗིད་ཚད་0.5% ~ 1%གི་ཚྭ་གཏོར་དགོས་པ་དང་། མཐོ་ཚད་ལ་སྨི་3 ~ 5ཡོད་པའི་རྩྭ་ཕུང་དེ་ཉིན་2 ~ 3ལ་བསྙལ་རྗེས་དྲོད་ཚད་60℃ ~ 70℃ཐོན་ཐུབ། ཉིན་30 ~ 60ལ་བསྙལ་རྗེས། གནམ་ངོ་ཐང་པའི་དུས་སུ་རྩྭ་ཕུང་གི་ཁ་ཕྱེས་ནས་ཆུ་སྲད་དུ་བཅུག་ཆོག
2. མིའི་ཐབས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས།
མིའི་ཐབས་ཀྱི་སྐམ་ཐབས་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུའི་ལོ་རབས་ལྔ་བཅུའི་ནང་བཀོལ་འགོ་བརྩམས་པའི་བྱེད་ཐབས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། ཉེ་བའི་ལོ་ཉི་ཤུ་ནས་སུམ་ཅུའི་རིང་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་འཕེལ་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། བྱེད་ཐབས་འདིར་གནམ་གཤིས་ཀྱིས་ཤན་མི་ཐེབས་ལ། བསྲེས་སྦྱོར་བྱས་པའི་རྩྭ་སྐམ་གྱི་བཅུད་ཤོར་ཚད་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཉུང་། དཔྱད་གཞི་ལྟར་ན། དེའི་བཅུད་ཤོར་ཚད་སྔོན་གྱི་5% ~ 10%ལས་ཟིན་མེད། ཡིན་ནའང་རྙོག་འཛིང་ཆེ་བའི་སྒྲིག་ཆས་དང་ནུས་ཁུངས་མཁོ་ཞིང་། མ་རྩ་ཅུང་མང་པོ་གཏང་དགོས། དེ་གཙོ་བོ་རྩྭ་ཕྱེ་ཐོན་སྐྱེད་དང་གཟན་ཆས་རིལ་བུ། མཉམ་བསྲེས་གཟན་ཆས་སོགས་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་པར་བཀོལ་བ་ཡིན། དེའི་རྒྱུ་ཆ་གཙོ་བོ་ནི་མིས་བཏབ་པའི་སྲན་རིགས་གཟན་རྩྭ་དང་བསྲེས་འདེབས་གཟན་རྩྭ་ཡིན།
(1)དྲོད་ཚད་རན་པའི་རླུང་སྐམ་བྱེད་ཐབས།
ཆེས་ཐོག་མར་རྩྭ་ཁང་ཞིག་བསྐྲུན་ཅིང་། དེའི་ནང་དུ་ལས་ཆོད་མཐོ་བའི་གློག་སྦུད་འགའ་སྒྲིག་པ་དང་ས་ངོས་སུ་རླུང་རྒྱུའི་ལྕགས་མདོང་བཟོ་དགོས། ལྕགས་མདོང་གི་སྟེང་དུ་རླུང་རྒྱུ་བའི་ཁུང་བུ་འཇོག་དགོས། ཞིང་ཁར་ཉི་མར་བསྐམས་ནས་བརླན་ཚད་35% ~ 40%ལ་མར་ཆག་རྗེས། རྩྭ་ཁང་དུ་བསྐྱལ་ནས་རླུང་རྒྱུའི་ལྕགས་མདོང་སྟེང་སྤུངས་པ་དང་། གློག་སྦུད་ཀྱི་སྒོ་ཕྱེས་ནས་སྐམ་བཟོ་བྱ་དགོས། བྱེད་ཐབས་འདི་ནི་གཟན་རྩྭ་ཉི་མར་སྐམ་པའི་ཁ་གསབ་ཀྱི་བྱེད་ཐབས་ཤིག་ཡིན། བྱེད་ཐབས་འདི་སྤྱད་ན། འཚོ་བཅུད་ཤོར་ཚད་ཉུང་བ་དང་རྩྭའི་ཁ་དོག་ལྗང་གུ་ཡིན་བར་མ་ཟད། ལ་སེར་གྱི་འཚོ་རྒྱུ་ལྡབ་3 ~ 4མཐོ་རུ་འཕར་ཐུབ།
(2)དྲོད་ཚད་དམའ་བའི་སྲོ་སྐམ་བྱེད་ཐབས།
ཐོག་མར་གཟན་རྩྭ་སྐམ་བཟོ་ཁང་དང་མཁའ་དབུགས་སྔོན་དྲོའི་ཐབ་ཀ་བསྐྲུན་པ་དང་། གློག་སྦུད་དང་གཟན་རྩྭ་སྐྱེལ་འདྲེན་ཀྱི་སྒྲིག་ཆས་བཀོད་སྒྲིག་བྱ་དགོས། སྤྱིར་བཏང་དུ། སྔོན་དྲོའི་ཐབ་ཀའི་འབར་རྫས་སུ་རྡོ་སོལ་སྤྱད་ནས་མཁའ་དབུགས་ཀྱི་དྲོད་ཚད་50℃ ~ 70℃སླེབས་སྐབས་སྐམ་བཟོ་ཁང་བའི་ནང་འཇོག་དགོས་པ་དང་། དུས་མཚུངས་སུ་རྩྭ་སྔོན་བསྡུ་བའི་སྒམ་དང་འདྲེན་ཐག་ཀྱང་སྐམ་བཟོའི་ཁང་བའི་ནང་འཇོག་དགོས། རླུང་རྒྱུན་དྲོན་མོ་བཀོལ་ནས་དུས་ཚོད་5 ~ 6འགོར་རྗེས་སྐམ་བཟོ་ལེགས་པོར་གྲུབ་པ་ཡིན། སྒམ་གཟུགས་སྐམ་བཟོ་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་ཉིན་རེར་རྩྭ་སྐམ་རྒྱ་མ་སྟོང་ཁེ་2000 ~ 3000ལས་སྣོན་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་། འདྲེན་ཐག་རྣམ་པའི་སྐམ་བཟོ་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་དུས་ཚོད་རེར་རྩྭ་སྐམ་རྒྱ་མ་སྟོང་ཁེ་200 ~ 1000ལས་སྣོན་བྱེད་ཐུབ།
(3)དྲོད་ཚད་མཐོན་པོའི་མྱུར་སྐམ་བྱེད་ཐབས། བྱེད་ཐབས་འདི་ནི་དྲོད་ཚད་དམའ་མོའི་སྲོ་སྐམ་བྱེད་ཐབས་དང་ཕལ་ཆེར་མཚུངས། ཡིན་ནའང་སྔོན་ལ་མཁའ་དབུགས་ཀྱི་དྲོད་ཚད་900℃ ~ 1100℃ལ་སླེབས་དགོས་ཤིང་། སྐར་མ་འགའི་ནང་བསྐམ་ཐུབ། སྔོན་དྲོའི་ཐབ་ཀར་གཤེར་གཟུགས་ཀྱི་འབར་རྫས་དགོལ་དགོས་པ་དང། རྩྭ་སྔོན་གྱི་རིང་ཐུང་ལི་སྨི་2 ~ 3ཅན་དུ་གཏུབ་དགོས་ཤིང་། དེའི་བཟོ་རིམ་ནི་གཤམ་གསལ་ལྟར།
ཚ་རླུང་།
→
རྩྭ་སྔོན་གཏུབ་ཆས།↑སྐྱེལ་འདྲེན་འཕྲུལ་ཆས།↑ སྲོ་སྐམ་རྒྱུག་འགྲིལ།↑རླུང་འདྲེན་མ་ལག↑ ཞིབ་འཐག་འཕྲུལ་ཆས།↑ རླུང་འདྲེན་མ་ལག↑ གནས་སྐབས་ཀྱི་ཉར་ཁང་།↑ རིལ་བུ་བཟོ་གནོན།↑ བཙིར་གནོན་འཕྲུལ་ཆས།↑ བདག་ཉར་མཛོད་ཁང་།↑ རིལ་བཟོ་མཛོད་ཁང་།
→
ཐུམ་རྒྱག་པ།
བཟོ་རིམ་ལས་སྐམ་བཟོའི་བྱེད་ཐབས་འདི་དང་། རྩྭ་ཕྱེ་ཐོན་སྐྱེད་དང་རིལ་བུ་ཐོན་སྐྱེད་ཕན་ཚུལ་མཉམ་བསྲེས་བྱས་པའི་རྨང་གཞིའི་སྟེང་། ཚོང་ཟོོག་གི་རིན་ཐང་ཇེ་མཐོར་གཏོང་ཐུབ་པ་གསལ་བོར་མཚོན་ཡོད་ནའང་། བྱེད་ཐབས་འདི་ལ་མ་རྩ་མཐོ་བ་དང་སྒྲིག་ཆས་རྙོག་འཛིང་ལྡན། ཚད་འཇལ་བྱས་པ་ལྟར་ན། ལོ་གཅིག་ལ་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་སྐྱེལ་འདྲེན་ཐེག་ཚད་ཉིན་100 ~ 150ལ་ཐོན་ན། ད་གཟོད་གྱོང་གུད་མེད་པས། རྒྱུ་ཆ་ཆ་ཚང་བཀོད་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུ་ནི་གནད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན། གཟན་རྩྭའི་སྐྱེ་འཕེལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་གཞིགས་ན། རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ས་ཁུལ་དུ་མ་གཏོགས་ཐབས་འདི་བཀོལ་བར་མི་འཚམ།
ལྔ། རྩྭ་སྐམ་ཉར་ཚགས།
འདིར་གཙོ་བོ་ས་ངོས་སུ་སྐམ་བཟོ་བྱས་པའི་གཟན་རྩྭའི་ཉར་ཚགས་ལ་གོ་བ་ཡིན། ཞིར་མོར་བཟོས་པའི་སྤུས་ལེགས་རྩྭ་སྐམ་དེ་ཉར་ཚགས་ལེགས་པོ་མ་བྱས་ན། མུ་མཐུད་དུ་འཚོ་བཅུད་ཤོར་སྲིད་བར་མ་ཟད། རྩྭའི་ངོ་བོ་འགྱུར་བ་དང་རུལ་བ། ཡང་ན་མེ་སྐྱོན་སོགས་བྱུང་ནས་ཆུད་ཟོས་སུ་གཏོང་སྲིད་པས་བསྲེས་སྦྱོར་བྱས་ཟིན་པའི་རྩྭ་སྔོན་ཉར་ཚགས་ལེགས་པོ་བྱ་རྒྱུ་དེའང་ལས་ཀ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་འཛིན་དགོས། སྤྱིར་བཏང་དུ་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཐབས་ལ་རིགས་གཉིས་ཡོད་དེ།
1. རྩྭ་སྤྱིལ་དུ་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཐབས།
ཆ་རྐྱེན་ཡོད་མཁན་དག་གིས་རྩྭ་སྤྱིལ་བཟོ་ཅི་ཐུབ་བྱ་དགོས། རྩྭ་སྤྱིལ་གྱིས་ཁ་བ་དང་ཆར་ཆུའི་བརླན་འགོག་ཐུབ་པ་དང་། སྲན་རིགས་གཟན་རྩྭའི་རིན་གོང་མཐོ་བ་དང་ཤོག་བརྒྱབ་སྟེ་ཉར་ཚགས་བྱེད་དཀའ་བས། རྩྭ་སྤྱིལ་གྱི་ནང་དུ་ཉར་ཚགས་བྱས་ན་སྟབས་བདེ་ཡིན། ཉར་ཚགས་བྱེད་སྐབས་རྩྭ་མགོ་དང་སྤྱིལ་བུའི་བར་ལ་བར་སྟོང་འཇོག་པར་མཉམ་འཇོག་དགོས་ལ། དེ་རླུང་རྒྱུ་ཐུབ་པར་ཕན། ཆ་རྐྱེན་འཛོམས་དུས་རྩྭ་མྱུར་དུ་གཏུབ་སྟེ་ཉར་ཚགས་བྱས་ན་བོངས་ཚད་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་ཐུབ།
2. ཕྱི་རོལ་དུ་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཐབས།
རྩྭ་སྤྱིལ་མེད་དུས་སྙེ་མ་ཅན་གྱི་གཟན་རྩྭའང་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཐབས་བཀོལ་ནས་ཉར་ཚགས་བྱས་ཆོག །འདིའི་ཕྱོགས་ལ་རང་རྒྱལ་གྱི་ངལ་རྩོལ་མི་དམངས་ལ་ཉམས་མྱོང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྡན་ཏེ།
(1)ཤོག་བརྒྱབ་པའི་རྩྭ་སྐམ་གྱི་བརླན་ཚད་ལ་དོ་སྣང་བྱ་དགོས།
རྒྱུན་དུ་བརླན་ཚད་18%ཡིན་སྐབས་ཤོག་བརྒྱབ་ཆོག་པ་དང་། གཟན་རྩྭ་སྐམ་དྲགས་ན་གྱོང་གུད་ཐེབས་སླ། བརླན་ཚད་ཆེ་ན་རྩྭའི་སྟེང་ལ་གཡའ་ཆགས་ནས་བཅུད་ཤོར་བ་དང་། རུལ་པ་དང་མེ་ལ་ཤོར་བའི་ཉེན་ཁའང་ཆེ། བརླན་ཚད་ཆེ་བའི་གཟན་རྩྭ་དེ་ཐོག་མར་རྩྭ་ཕུང་ཆུང་ངུར་སྤུངས་ནས་སྐམ་པ་དང་། དེ་ནས་རྩྭ་ཕུང་ཆེན་པོར་སྤུངས་ནས་ཉར་ཚགས་བྱ་དགོས། ལས་ཀའི་ཡུལ་དངོས་སུ་རྩྭའི་བརླན་ཚད་ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་ཐབས་ལམ་ནི་ལག་པས་གཟན་རྩྭ་ཕུར་རྗེས“ཧྲ་ཧྲ”ཞེས་པའི་སྒྲ་གྲགས་པ་དང་ཆད་སླ་བ། ལག་པས་བཏང་རྗེས་ཐོར་འགྲོ་ན་བརླན་ཚད་15%ཡི་མན་ཡིན་པ་དང་། དགུང་ལ་སྤུར་སྐབས་དུམ་བུར་ཆད་པའི་སྒྲ་མེད་པ་དང་ཤུགས་ཀྱིས་སྤུར་ན་ཆད་པ། ལག་པས་བཏང་རྗེས་ཐོར་འགྲོ་ན་བརླན་ཚད་18%ཡས་མས་ཡིན། ལག་པས་འཕུར་རྗེས་མཉེན་པོར་གྱུར་བས་རྩྭའི་ལྕང་ལོ་བཟོ་སླ་བ་དང་།
ཡང་དང་བསྐྱར་དུ་འཕུར་ནའང་མི་ཆད་པ། དམ་པོར་བསྡམས་རྗེས་ཆུའི་ཐིགས་པ་ཟགས་པ། ལག་པ་རྩྭ་ནང་དུ་བཞག་ན་ཤིན་ཏུ་འཁྱག་པའི་ཚོར་སྣང་སྟེར་ན། གཟན་རྩྭའི་བརླན་ཚད་25%ལས་བརྒལ་ཡོད།
(2)རྩྭ་ཤོག་རྒྱག་པ།
རྩྭ་ཤོག་མ་བརྒྱབ་པའི་སྔོན་ལ་གཟན་རྩྭ་སྤུངས་པ་དང་བཀོལ་སྤྱོད་ལ་སྟབས་བདེ་ཡོང་ཆེད། དེའི་རྩེ་མོ་དང་རྩ་བ་གཉིས་དམ་པོར་བསྡམས་ཏེ་སྟོང་ཁེ་10 ~ 15ཡོད་པའི་རྩྭ་ཤོག་རྒྱག་དགོས།
(3)རྩྭ་སྤུངས་པའི་ལས་ཀའི་རེ་བ་དང་མཐུན་དགོས།
སྤུངས་པའི་རྩྭ་ཕུང་ངེས་པར་དུ་ཚགས་དམ་པོ་དང་སྙོམས་པོ་ཡིན་དགོས་པ་དང་། ཆར་བབས་ནས་བརླན་པའི་རྒྱ་ཁྱོན་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་ཅི་ཐུབ་བྱ་དགོས། རྩེ་མོ་སྙུང་རིལ་དང་ཁང་རྩེའི་དབྱིབས་བཞིན་སྤུངས་པ་དང་། ཆུ་གཏོར་བདེ་བའི་ཆེད་དུ་རྩྭ་ཕུང་གི་ཕྱི་ངོས་འཇམ་པོ་ཡིན་དགོས། དེའི་ཆེ་ཆུང་དང་རྣམ་པ་རྩྭའི་མང་ཉུང་དང་ས་ངོས་ཀྱི་ཆེ་ཆུང་། གཟན་རྩྭའི་སྐམ་ཚད། མི་རང་ཉིད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་ཐག་གཅོད་བྱ་དགོས་པ་སྟེ། རྩྭ་ཕུང་ནར་དབྱིབས་ཅན་ལ་རྩེ་སྒོར་ཤོག་ཐུང་དང་རྩེ་སྒོར་ཤོག་མཐོ། རྩེ་ཕྲ་ཤོག་རིང་བཅས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད། དབྱིབས་གྲུ་བཞི་ནར་མོའི་རྩྭ་ཕུང་ལ་རྩེ་སྒོར་ཅན་དང་སྙུང་རིལ་རྩེ་དབྱིབས་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་དུ། སྤུངས་སའི་རྒྱ་ཁྱོན་ཆུང་བ་དང་གཟན་རྩྭའང་ཉུང་བའི་སྐབས། སྒོར་དབྱིབས་རྣམ་པའི་ཤོག་རྒྱག་པ་དང་། གཟན་རྩྭ་མང་ལ་རྒྱ་ཁྱོན་ཡང་ཆེ་བའི་སྐབས། ནར་དབྱིབས་རྣམ་པའི་ཤོག་རྒྱག་དགོས། གཟན་རྩྭ་ལ་བརླན་ཚད་ཆེ་བའི་དུས་ཤོག་དམའ་མོ་རྒྱག་པ་དང་སྐམ་ཤོས་ཆེ་དུས་ཤོག་མཐོན་པོ་རྒྱག་དགོས། །(མུ་འགོད)