ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་། གངས་ལྗོངས་མཐོ་སྒང་དུ“མི་རིགས་ཀྱི་འབྲེལ་ཟམ”བསྐྲུན་པ།

ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་། ཕོ། བོད་རིགས། ཀྲུང་གུང་ཏང་ཡོན། 1975ལོའི་ཟླ་9པར་སྐྱེས་པ་དང་། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ལི་ཐང་རྫོང་ནས་ཡིན། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ལི་ཐང་རྫོང་མཐོ་སྒང་གྲོང་རྡལ་སྤྲོ་དགའ་གྲོང་སྡེའི་ཏང་ཀྲི་པུའུ་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་ཡིན། ཁོས་མཐོ་སྒང་གི་གཞི་རིམ་ནས་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་རྨང་རྡོ་ཡིན་པར་ངེས་ཤེས་གསལ་པོ་བསྐྱེད་དེ། རང་སྒེར་གྱིས་གཉེར་བའི“སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”ཁྱིམ་གཞིས་མགྲོན་ཁང་དེ་མི་རིགས་ཁག་འགྲོ་འོང་གི་དཔེ་སྟོན་ལས་སྟེགས་སུ་བསྒྱུར། 2022ལོར་དཀར་མཛེས་ཁུལ་གྱི་ཕ་ས་ཞིང་གྲོང་དུ་ལོག་པའི“གྲགས་ཅན་ལས་གཏོད་པའི”མཚན་སྙན་ཐོབ།

“སེ་འབྲུའི་ཁྱིམ་གཞིས”བསྐྲུན་ནས་འབྲེལ་འདྲིས་ཀྱི་སྟེགས་བུ་གསར་པ་བཙུགས།

བློ་མཐུན་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་གསལ་རྟོགས་ཀྱི་ནུས་པར་བརྟེན་ནས། རྒྱལ་ལམ་318ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་ལམ་ཐིག་དང་རིན་ཁང་གནའ་ཁྲོམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་གོ་སྐབས་དམ་འཛིན་གྱིས། “སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”ཁྱིམ་གཞིས་མགྲོན་ཁང་ལས་འདས་པའི་དགེ་མཚན་མངོན། ཁོས་ཁྱིམ་གཞིས་མགྲོན་ཁང་དེ“མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡར་ཐོན་གྱི་དཔེ་སྟོན་ས་ཚིགས”དང“མི་རིགས་རིག་གནས་འབྲེལ་འདྲིས་ཀྱི་སྒེའུ་ཁུང་”དུ་བཀོད་ནས། མི་རིགས་ཁག་འབྲེལ་འདྲིས་དམ་ཟབ་བྱེད་པའི་གཞི་རྟེན་དུ་གྱུར་ཡོད།

“སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”ཏུ་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་གྱི་རྣམ་པས་ཁེངས། ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་རྒྱ་དང་བོད། དབྱིས་རིགས་ཀྱི་བཟོ་བཀོད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་ལེགས་པོ་འདུག །སྦྱར་ཡིག་ཏུ་བཀོད་པའི་ཡི་གེ་གསལ་ལ། ཁྱད་ལྡན་བཟོ་རྩལ་ཐོན་རྫས་འགྲེམས་སྟོན་བྱས་ནས། གང་སར“ཁྱིམ་གྱི”དྲོ་སྐྱིད་དང་“ཉེ་བའི”ཉམས་དོད་ཡོད།

ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་ཡུལ་སྐོར་བར་ལི་ཐང་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་མི་ཆོས་རིག་གནས་ངོ་སྤྲོད་གནང་སྐབས། ས་གནས་ཀྱི་མི་རིགས་ཁག་འཆམ་མཐུན་མཉམ་གནས་དང་ཕན་ཚུན་རོགས་རེས་ཀྱི་གཏམ་རྒྱུད་གཙོར་བཟུང་སྟེ་བཤད་སྲིད། ཁོས་གསར་གཏོད་བྱས་པའི“སེ་འབྲུའི་སློབ་ཐུན”དུ་རྒན་པ་གདན་དྲངས་ནས་ཇ་རྟའི་གནའ་ལམ་གྱི་མི་རིགས་འགྲོ་འོང་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་དམར་དམག་རྒྱང་སྐྱོད་སྐབས་ཀྱི་རྒྱ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་མཛའ་བརྩེ་གླེང་ནས། ཡུལ་སྐོར་བ་རྣམས་ལ་ཀྲུང་ཧྭ་མི་རིགས་གཅིག་མཐུན་ཚོགས་པའི་བརྩེ་བ་ཟབ་མོ་ཉམས་ལེན་བྱེད་དུ་བཅུག

གཡུར་ཟའི་གྲུབ་འབྲས་བརྒྱུད་ཐོན་ལམ་ལེགས་པོ་ཡིན་པ་ར་སྤྲོད་བྱས། “སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”ཏུ་ལོ་རེ་བཞིན་ཡུལ་སྐོར་བ་མི་ཐེངས་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་སྣེ་ལེན་བྱེད་བཞིན་ཡོད། དེ་རུ་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཞིང་ཆེན་ཁག་ནས་ཡོང་བའི་རྒྱ་རིགས་དང་སོག་རིགས། ཧའེ་རིགས། ཡུ་གུར་རིགས། ཀྲོང་རིགས་སོགས་མི་རིགས་མང་པོའི་ཡུལ་སྐོར་བ་80%ཟིན་ཡོད། ཁྱིམ་གཞིས་མགྲོན་ཁང་དེ་སྡོད་གནས་ཁེ་ལས་ཙམ་མ་ཟད། ཡུལ་སྐོར་བ་དང་ཡུལ་གྲོགས་ཀུན་གྱིས་མཐོ་སྒང་གི“དམངས་སེམས་འབྲེལ་ཟམ”ཞེས་བསྔགས་བརྗོད་བྱས་ཏེ་ལི་ཐང་རྫོང་དང་དཀར་མཛེས་ཁུལ་གྱི་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡར་ཐོན་གྱི་སྣང་བརྙན་ལེགས་པོ་མངོན་པའི་གསེར་གྱི་མིང་བྱང་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

“རིག་གནས་ཁྱབ་སྤེལ་ས་ཚིགས”བསྐྲུན་ནས་འབྲེལ་ཐག་གསར་པ་བཙུགས།

ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་རིག་གནས་ཀྱི་ལྟ་བ་གཅིག་མཐུན་ཡོང་ན་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་གྱི་རྨང་གཞི་བརྟན་བརླིང་ཡིན་པའི་ངེས་ཤེས་བསྐྱེད་དེ། ཁོས“སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”ཏུ་ལྷིང་འཇགས་ཀྱི“དཔེ་ཀློག་གླིང”བསྐྲུན་ཡོད། དཔེ་སྒྲོམ་ནང་དུ་སྤྱི་སྤྱོད་སྐད་ཡིག་གི་ཀློག་དེབ་ལེགས་པོ་སྒྲིག་ཡོད་པ་སྟེ། ཀྲུང་ཧྭའི་ལོ་ངོ་ལྔ་སྟོང་གི་ལོ་རྒྱུས་རིག་གཞུང་དང་ཀྲུང་གོ་གསར་པའི་གཟི་བརྗིད་གྲུབ་འབྲས། མི་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་འགྱུར་ལྡོག་ཆེན་པོ་མཚོན་པའི་དཔེ་རིས་མང་པོ་ཡོད། ཡུལ་སྐོར་བས་དཔེ་ཀློག་གི་ཞོར་ལ་ཇ་མཆོད་བཞིན། རླབས་ཆེའི་མེས་རྒྱལ་དང་ཀྲུང་ཧྭ་མི་རིགས། ཀྲུང་ཧྭ་རིག་གནས། ཀྲུང་གོའི་གུང་ཁྲན་ཏང་དང་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ངོས་འཛིན་ཇེ་ལེགས་སུ་བཏང་།

སྲོལ་རྒྱུན་དུས་ཆེན་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་བརྩེ་ཞེན་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བའི་གོ་སྐབས་ལེགས་པོ་ཡིན། ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་དཔྱིད་གསར་དུས་ཆེན་དང་ལྔ་བའི་ཚེས་ལྔ། ཟླ་མཆོད་དུས་ཆེན་སོགས་ཀྱི་སྐབས་ལ་ཙུང་ཙི་དང་ཟླ་གོར་ལས། དཔྱིད་གསར་གྱི་ཤིས་ཚིག་འབྲི་བའི་རིག་གནས་ཉམས་ལེན་དང་མེ་ཕུང་སྐོར་བྲོ་སོགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཏེ། སྲོལ་རྒྱུན་ལ་གསོན་ཤུགས་སྦྱིན་ནས་མི་རིགས་ཁག་གི་སྤུས་ཟླ་རྣམས་དང་ས་གནས་ཀྱི་སྡེ་མི་འབྲེལ་འདྲིས་ཁྲོད་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་པར་བྱས་ཏེ་རིག་གནས་མཉམ་འདྲེས་འཕེལ་རྒྱས་མངོན་འགྱུར་གྱི་ལས་ལ་བརྩོན།

“སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”གི་ལས་བཟོའི་དཔུང་ཁག་ནི་མ་གཞི་ནས་རྒྱ་རིགས་དང་བོད་རིགས་སོགས་མི་རིགས་མང་པོ་འདུས་པའི་ཁྱིམ་གཞིས་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན། ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་རྟག་ཏུ་ལས་བཟོར་བར་ཕན་ཚུན་སློབ་སྦྱོང་ལ་སྐུལ་མང་བཏང་ནས་ལས་བཟོ་བའི་རིག་གནས་བརྒལ་བའི་འབྲེལ་ནུས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ། འཆམ་མཐུན་ཁོང་ཡངས་ཀྱི་རྣམ་པ་བསྐྲུན་པ་མ་ཟད། “གཞན་གྱི་རྒྱན་རྣམས་རྒྱན་དུ་འཛིན། རྒྱན་ཐོག་རྒྱན་བརྩེགས་ཐམས་ཅད་མཛེས་པའི”འདུ་ཤེས་ཆུང་ས་ནས་ལག་ལེན་དུ་བཏབ་སྟེ་རེ་བའི་འབྲས་བུ་སྨིན།

ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་ཁྱིམ་གཞིས་མགྲོན་ཁང་དེ་ས་གནས་ཀྱི་ཁྱད་ལྡན་ཐོན་རྫས་དང་གྲོང་གསེབ་དར་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་སྒེའུ་ཁུང་བྱས་ཏེ། ཡུལ་སྐོར་པར་ཤ་སྐམ་དང་བེར་ཤ་སོགས་ཁྱད་ལྡན་ཐོན་རྫས་དང་ཐང་ག། །

རྫ་ནག་སོགས་ལག་ཤེས་ཐོན་རྫས་འོས་སྦྱོང་བྱས། དེ་མིན་ཐོན་རྫས་དེ་དག་གི་རྒྱབ་ཕྱོགས་ཀྱི་རིག་གནས་དང་བཟོ་རྩལ་གྱི་སྙིང་དོན་ཞིབ་འགྲེལ་བྱས། དེས་མི་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་དང་སྡེ་མི་འབབ་འཕར་ཕྱུག་འགྱུར་ལ་འདེགས་སྐྱོར་བྱས་པར་མ་ཟད། ཀྲུང་ཧྭ་ཡི་ཕུལ་བྱུང་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་རྒྱུན་འཛིན་དང་གསར་གཏོད་ལ་སྐུལ་འདེད་བཏང་སྟེ། ཡུལ་སྐོར་བར་ཁྱད་ལྡན་ཐོན་རྫས་ཕྱིར་འཚོང་བྱེད་པའི་དུས་མཚུངས་སུ་མི་རིགས་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ལེན་སྒོས་མཐོ་སྒང་ས་ཁུལ་གྱི་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པའི་བརྩེ་ཞེན་ཚོར་དུ་བཅུག

ལྷག་བསམ་ཟོལ་མེད་ཀྱིས་“ཞབས་ཞུ་ལེགས་འདོན”བྱས་ནས་སྲུང་སྐྱོང་གི་བྱས་རྗེས་གསར་པ་བཞག

“སྤུན་ཟླ་མི་རིགས་ཁག་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བ་དང་མཐུན་སྒྲིལ་འཆམ་མཐུན་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ”ནི་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གི་བློ་ལ་ངེས་པའི་དམ་ཚིག་དང་འགན་འཁྲི་ཡིན། མཐོ་སྒང་ས་ཆར་འབྱོར་མ་ཐག་རྫ་དུག་ཕོག་པའི་ཡུལ་སྐོར་བ་དང་དཀའ་ངལ་ལ་འཕྲད་པའི་སྐུ་མགྲོན་རྣམས་ལ་རིན་མི་དགོས་པར་རྫ་དུག་འགོག་བཅོས་ཀྱི་སྨན་རྫས་མཁོ་འདོན་དང་། ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་རླངས་འཁོར་བསྐོར་ནས་ཁོ་ཚོར་སྨན་ཁང་ལ་བསྐྱལ། གཞན་སུན་སྣང་མེད་པར་ཡུལ་སྐོར་ལམ་ཐིག་གསལ་པོ་སྟོན། སྤྱོད་ལམ་སྤྱིར་བཏབ་བ་དེ་དག་ལས་གུང་ཁྲན་ཏང་ཡོན་ཞིག་གིས་འགག་རྩའི་དུས་སྐབས་སུ་འགན་འཁྲི་འཁུར་བའི་སྙིང་སྟོབས་མངོན་པ་མ་ཟད། གངས་ལྗོངས་ས་ཁུལ་གྱི་མི་རིགས་ཀྱི་བརྩེ་ཞེན་མངོན་པས། ཡུལ་གཞན་དུ་གནས་པའི་སྤུན་ཟླ་ཚོར“ཁྱིམ”གྱི་དྲོད་འཁོལ་ཚོར་དུ་བཅུག

གྲོང་སྡེའི་ཏང་ཀྲི་པུའུ་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་ཡིན་པའི་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་ལ་མཚོན་ན་མགྲོན་ཁང་གཉེར་རྒྱུ་རྐྱང་རྐྱང་མ་ཡིན་པར། ཁོ་སྡེ་ཁུལ་གྱི་མི་རིགས་ལས་དོན་མཐུན་སྦྱོར་ནང་ཞུགས་ནས་ཁྱིམ་མཚེས་བར་གྱི་འགལ་བ་འདུམ་འགྲིག་བྱས། ངང་རྒྱུད་རིང་མོས་འགལ་བ་སེལ་ནས་སྡེ་ཁུལ་གྱི་འཆམ་མཐུན་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་བ་མ་ཟད། མི་རིགས་ཁག་མཉམ་གནས་དང་མཉམ་སློབ་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་ནས། སྤྲོ་དགའ་སྡེ་བར་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡར་ཐོན་གྱི་དྲོ་སྐྱིད་ལྡན་པའི་ཁྱིམ་གཞིས་བསྐྲུན།

ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་མཚོ་སྔོན་དང་ཀན་སུའུ་སོགས་ནས་ལི་ཐང་དུ་ལས་ཀ་གཉེར་བར་ཡོང་བའི་མང་ཚོགས་དཀའ་ངལ་ཅན་ལ་གནས་སྐབས་ཀྱི་སྡོད་གནས་མཁོ་འདོན་དང་ལས་ཀ་འཚོལ་རོགས་བྱས་ཏེ། “རོགས་རམ་ལྟ་སྐྱོང”གི་སྲོལ་རྒྱུན་ལག་ལེན་དུ་བསྟར། ཁོའི“སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”གི་ནང་ལ་འཛུལ་ཚེ་ཚང་མ་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་ཡིན”ཞེས་པའི་སྐད་ཆ་དེ་མགྲོན་ཁང་གི་སྒོ་བྱང་དུ་གྱུར་ཡོད་ལ། ཚང་མས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཞབས་ཞུ་འདོན་པར་བསྔགས་བརྗོད་བྱས།

ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་སྡེ་མི་རྣམས་ཐུན་མོང་ཕྱུག་འགྱུར་ལ་སྐུལ་ཁྲིད་བྱེད་པར་ནུས་ཤུགས་གང་ལེགས་བཏོན། “སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”གིས་ལས་མི་བསྡུ་སྐབས་བོད་རིགས་དང་རྒྱ་རིགས་སོགས་མི་རིགས་ཁག་གི་གཞོན་ནུ་གཙོ་བྱས་ཏེ་ཁོ་ཚོར་ལས་ཞུགས་ཀྱི་གོ་སྐབས་སྟེར། དེ་མིན་ལག་ལེན་དང་གསོ་སྦྱོང་བྱས་པ་བརྒྱུད་ཁོ་ཚོའི་ཞབས་ཞུའི་རྩལ་ནུས་དང་དོ་དམ་ནུས་པ། རིག་གནས་མི་འདྲ་བའི་བར་གྱི་འབྲེལ་འདྲིས་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་བཏང་། དེས་སྡེ་མིར་རང་ས་གནས་ལས་ཞུགས་འབབ་འཕར་ལ་སྐུལ་འདེད་བཏང་བ་མ་ཟད། དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ངོས་ནས་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་གྱི་རྨང་གཞི་བརྟན་པོ་བཏིང་ནས་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་གྱི་མེ་ཏོག་ལ་ས་རྒྱུ་ལེགས་པོ་མཁོ་འདོན་བྱས།

གཞི་རྟེན་ཆུང་ངུས་བྱ་བཞག་ཆེན་པོར་འདེགས་སྐྱོར་བྱས་ཏེ་བསམ་པའི་འབྲེལ་ཟམ་དུས་རབས་གསར་པའི་ཕྱོགས་སུ་འཁོར། མཐོ་སྒང་གི་གཞི་རིམ་ཏང་ཡོན་ལས་བྱེད་པ་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་རིང་གིས་སྒེར་གཉེར་ཁྱིམ་གཞིས་མགྲོན་ཁང“སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག”མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡར་ཐོན་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བའི་སྟེགས་བུ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཏེ། “སེ་འབྲུའི་ཁྱིམ་གཞིས”དང“རིག་གནས་ཁྱབ་སྤེལ་ས་ཚིགས”བསྐྲུན་ནས“སྙིང་ཉེ་བའི་མི་སྣ”ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ཏེ། མཚོ་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་སྨི་4000ལྷག་གི་མཐོ་སྒང་ས་ཁུལ་དུ“མི་རིགས་འབྲེལ་འདྲིས་ཀྱི་ཟམ་པ”བསྐྲུན། སྦྱོར་བ་དངོས་ཀྱིས“མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག”གི་དོན་སྤྱི་དང་རིན་ཐང་འགྲེལ་བཤད་བྱས། ཁོའི་བྱས་རྗེས་ནི་མི་རིགས་ཁག་གི་མཐུན་སྒྲིལ་དང་དར་རྒྱས་གོང་འཕེལ་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་སྔོན་ཐོན་དཔེ་མཚོན་ཡིན་ལ། ཁོའི་སྙིང་སྟོབས་ནི་སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག་བཞིན་མི་མང་པོར་ཀྲུང་ཧྭ་མི་རིགས་ཀྱི་གཅིག་མཐུན་ཚོགས་པའི་འདུ་ཤེས་ལེགས་པོ་བསྐྱེད་པ་དང་མི་རིགས་བསྐྱར་དར་གྱི་ལས་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱགས་ཕྱེ་ཡིན།