བོད་ཀྱི་བརྩམས་སྒྲུང་གསར་པའི་ཁྲོད་དུ་ལྷ་བྱམས་རྒྱལ་ནི་གོ་ཐོབ་ངེས་ཅན་ཡོད་པའི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁོང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་གླེང་ན་ཐུན་མིན་ཁྱད་ཆོས་གཅིག་ཡོད་པ་ནི་རྩོམ་པ་པོའི་ཐུན་མིན་གྱི་སྨྱུག་རྩལ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་ཞིབ་འབྲིའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་ཁྱད་ཆོས་འབུར་དུ་ཐོན་པ་ནི་ཁོང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་གི་ཁམས（氛围）ཡིན།
དང་པོ། མི་སྣ་བཞེངས་བསྐྲུན།
རྩོམ་པ་པོ་ལྷ་བྱམས་རྒྱལ་ལ་མི་སྣ་འབྲི་བར་རང་གི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་ལ། ལྷག་པར་དུ་དམངས་ཕལ་པའམ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འཚོ་བའི་ཁྲོད་གོ་ཐོབ་ཆེན་པོ་མེད་པའི་མི་སྣ་འབྲི་བར་བྱང་ཆ་ལྡན། རྩོམ་པ་པོས་བསམ་བཞིན་དེའི་སྐོར་ལ་དོ་ཁུར་བྱས་ཡོད་ངེས་ཏེ། ཁོང་ལ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི《རྨུ་ཐག》རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་གིས་བཅར་འདྲི་བྱས་པའི་ཟིན་བྲིས་ལས། སོ་སོའི་ལག་ཟུང་ལ་བརྟེན་ནས་འཚོ་བ་རོལ་མཁན་དེ་ཚོའི་འགྱུར་ལྡོག་ནི་འཚོ་གནས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་རེད། འཚོ་གནས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་དང་མི་རིགས་ཤིག །ཡང་ན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གིས་མ་འོངས་པའི་ལམ་ཀ་གདམ་གསེས་བྱེད་པའི་ཆེས་ཆེ་བའི་སྒུལ་ཤུགས་དེ་ཡིན་ལ། མི་གཤིས་རྣལ་མ་དེ་ཤར་སའི་མེ་ལོང་ཡང་ཡིན་ཞེས་པའི་ལྟ་ཚུལ་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ།
ཁོང་གིས་གཏམ་རྒྱུད་ཀྱི་བྱུང་རིམ་ཡང་གཙོ་བོ་མི་སྣ་བཞེངས་བསྐྲུན་དང་བབ་བསྟུན་གྱི་ཁམས་འབྲི་བཞེངས་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིར་མངོན་པར་མ་ཟད། ཐུན་མིན་གྱི་མཚོན་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ལ་བརྟེན་ནས་མིའི་དངོས་ཡོད་འཚོ་བ་དང་། དེ་ལས་བྱུང་བའི་དཀའ་སྡུག་དང་ཁེར་ཧྲེང་གིས་མནར་བའི་མི་སྣ་རེ་རེ་བཞིན་ཀློག་པ་པོའི་མིག་སྔར་བཀོད་ཡོང་། ལྷག་དོན་མི་སྣ་སོ་སོའི་ནང་སེམས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་དང་ཁེར་ཧྲེང་གི་འཚོ་བ། སྐྱོ་གདུང་གི་རྣམ་པ་སོགས་ཐད་ཀར་མ་བརྗོད་པར། རྩོམ་གྱི་འགོ་མཇུག་བར་གསུམ་དུ་ཐུན་མོང་གིས་གྲུབ་པའི་ཁམས་ལས་ཀློག་པ་པོར་རང་བཞིན་གྱིས་གདུང་བ་དང་སྐྱོ་ངལ་གྱི་བརྡ་རྟགས་ཤིག་མངོན་མེད་ངང་བྱིན་ནས། རྩོམ་པ་པོས་བཞེངས་བསྐྲུན་བྱས་པའི་མི་སྣའི་ནང་སེམས་ཀྱི་སྐྱོ་ངལ་ཀློག་པ་པོ་དང་ཡུག་གཅིག་ཏུ་སྦྲེལ་ཐུབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད།
རྩོམ་པ་པོས་ཁམས་འབྲི་བཞེངས་ཀྱི་གོ་རིམ་ཁྲོད་ནས་རིམ་བཞིན་མི་སྣའང་དལ་གྱིས་མངོན་ཡོང་བ་ཞིག་སྟེ། 《ང་ནི་ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོའི་ནང་གི་ཉ་ཞིག་ཡིན》གྱི་མི་སྣ་གཙོ་བོ་དཔལ་ལྷའམ་ང་ཞེས་པའི་མི་སྣ་འདི་མ་འོངས་གོང་གི་ལྷུག་བརྗོད་དེས“ངའི”སེམས་ཁམས་ཀྱི་དགའ་སྐྱོ་ཆགས་སྡང་རགས་ཙམ་ཞིག་ང་ཚོའི་སེམས་ངོར་རང་བཞིན་གྱིས་ཕབ་ཡོད། དཔེར་ན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མཚོན་བྱེད་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་སྟེ། 《པེ་ཅིན་གྱི་བོད་པ》ལས། འདི་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཏེ། འདི་རུ་ལོ་བཅུའི་ཁྱིམ་མཚེས་ཡིན་ཀྱང་ངོ་མི་ཤེས། འདི་རུ་མི་དང་མིའི་དབར་དུ་འཛེམ་དོགས་ཆེ་ཞིང་། འདི་རུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱ་ཅི་འདྲ་ཆེ་ན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དེ་ལྟར་ཇེ་ཆུང་དུ་གྱུར་ནས་མཐའ་མར་ཁྱེད་ལ་དབང་བའི་ཁང་མིག་དོག་མོ་དེ་ལས་ཅི་ཡང་ལྷག་མེད་ཅེས་པའི་རང་བཞིན་དེ། མི་སྣ་སོ་སོའི་ཁ་བརྡ་དང་འབྲེལ་བ་བྱེད་སྟངས་སོགས་ལས་མངོན་ཡོད། “རྣམ་གྲོལ་ནི་མི་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་མིན་ཧ་མི་གོ། རྣམ་གྲོལ་གྱི་ཕུག་མི་ལོན” ལྟ་བུ་སོགས་མི་སྣའི་ཁ་བརྡའི་ཁྲོད་ཐད་ཀར་བརྗོད་པ་ཉུང་ལ། ཚིག་ཚིག་གིས་མནན་ནས་བཤད་པའམ། མི་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་རྐྱང་རྐྱང་དམིགས་སུ་འཛིན་པའི་རྣམ་པས་ཁེངས་ཡོད། དེ་བས་དྭངས་གཙང་དང་ཡ་རབས། མཛེས་སྡུག་གི་ཁྲོད་ནས་ཡུན་རིང་འཕག་འཚག་བྱས་པའི་དཔལ་ལྷའང་། འཚོ་བའི་སོ་ཁ་ནས་ཕྱིར་བལྟ་བྱེད་དུས་མོ་རང་བུ་མོ“བྱང་མ”ཞིག་ལ་གྱུར་འདུག །
དཔལ་ལྷའི་རྨི་ལམ་ནང་ནམ་རྒྱུན་འཁོར་བའི་ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོ་བྲུག་པའི་རྣམ་པ་ནི། མོས་མཐོང་བའི་རྫབ་རྫུབ་ཀྱིས་ཁེངས་པའི་པེ་ཅིན་གྲོང་ཁྱེར་དང་ཁོར་ཡུག་དེའི་ནང་གི་རྣམ་གྲོལ་ལྟ་བུའི་མི་དང་འདྲ་ལ། རབ་རིབ་མག་མོག་གི་རྨི་ལམ་དེ་མོ་རང་གི་ཆུང་དུས་ནས་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་བའི་གཏད་སོ་མེད་པའི་འཚོ་བ་དང་མཚུངས། ཧུའུ་ཧྲན་ལིན་གྱི《རྩོམ་རིག་མྱོང་ཞིབ་ཁྲིད་སྟོན》ལས། སྒྱུ་རྩལ་རིན་ཐང་གིས་ངོས་ནས་བཤད་ན། སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཁམས་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་ནམ་མཁའ་དེ་མ་ཡིན་པར། བསམ་བློ་པའི་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་དེ་ཡིན་པས་ཞེས་པ་མག་མོག་དང་རབ་རིབ་ཀྱི་མི་སྣ་དེ་དག་གིས་དོན་དངོས་སུ་ཀློག་པ་པོའི་སེམས་ལ་ལྗིད་ཏིག་ཏིག་གི་བག་ཆགས་ནན་མོ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་བྱིན་ཡོད།
གཉིས་པ། རྩོམ་པ་པོའི་སེམས་ཁུར།
《ང་ནི་ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོའི་ནང་གི་ཉ་ཞིག་ཡིན》ཞེས་པའི་བརྩམས་སྒྲུང་དུ་གྲོང་ཁྱེར་ཀྱི་དམའ་རིམ་སྤྱི་ཚོགས་སུ་ཡོད་པའི་མི་སྣ་དང་འཚོ་བ། བརྩེ་དུང་གི་གོད་ཆག་དང་།
འཚོ་བའི་བརྡབས་གསིག་སྣ་ཚོགས་ཁྲོད་དངོས་ཡོད་དང་ཕུགས་བསམ་གྱི་འགལ་འདུ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་མངོན་ཆུང་སྒོས་བྲིས་ནས། མི་སྣའི་ངལ་དུབ་ཀྱི་ནང་སེམས་སྟེ། གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཚོ་བའི་མི་སྣ་འབྲི་བཞེངས་བྱས་ཡོད། ཡང་གཅིག་བཤད་ན་འདི་ནི་རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་ནང་སེམས་བྲིས་པའང་ཡིན་སྲིད་དེ། ཕ་ཡུལ་ལ་ཁ་ཐག་རིང་བའི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་གྲོང་ཁྱེར་ནས་ཁེར་རྐྱང་མིན་པའི་ཁེར་རྐྱང་གི་ངལ་དུབ་མཚོན་པ་ཡིན།
རྩོམ་འདིའི་ཕྱི་རིམ་ནས་བལྟས་ན་འདི་ནི་རྩོམ་པ་པོའི་ནང་སེམས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་དང་སྐྱོ་ངལ་ཞིག་ལ་ངོས་བཟུང་ཆོག་སྟེ། ཁོང་གི《པེ་ཅིན་གྱི་བོད་པ》ལས། པེ་ཅིན་དུ་སྡོད་པའི་བོད་པ་ཀུན་ཕྱི་ཚུལ་ནི་ཅི་འདྲའི་རྫིག་ཉམས་ཆེ་ན་ཡང་ནང་སེམས་སུ་མདོ་དབུས་གངས་ལྗོངས་ཕྱུག་མོ་དང་ཁ་ཐག་རིང་བའི་ས་ཆ་འདི་ནས་འཇིགས་འཇིགས་དང་ཆེ་ཆེ་ཡི་ཚུལ་གྱིས་འཚོ་བ་རོལ་རྒྱུ་ཁག་པོར་གྱུར་ཡོད་ལས་ཆེ། ཡང་གཅིག་བཤད་ན། འདི་ནི་བྱེས་སུ་གྱུར་མཁན་ཀུན་ལ་ཐུན་མོང་དུ་མངའ་བའི་སེམས་ཁམས་ཤིག་རེད་ཞེས་པའི་ཚིག་ལས་ཀྱང་རྩོམ་པ་པོས་བྲིས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མི་སྣ་དག་གི་ཁེར་ཧྲེང་འབྲི་བའི་ཀུན་སློང་གི་ཟུར་གཅིག་མཐོང་ཐུབ། དེ་ཙམ་མིན་པར་ང་ཚོས་མུ་མཐུད་ནས་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ནང་རིམ་གྱི་ཆ་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་ན། དེ་ནི་ད་ལྟའི་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་སེམས་ཀྱི་སེམས་ཁུར་དང་གནད་དོན་ཡིན་ལ། ཐ་ན་ཕུགས་བསམ་ལས་འདས་པའི་དངོས་ཡོད་འཚོ་བའི་ཆོས་ཉིད་དང་། མི་བུ་འཚོ་སྡོད་ཀྱི་གནད་དོན་དང་འགལ་འདུ་ཞིག་ཀྱང་མངོན་པར་བྱས་ཡོད།
འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་བྱུང་བ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དེ་རྙོག་འཛིང་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། མི་བུའི་འཚོ་སྡོད་ལས་ཕལ་ཆེར་བ་ཞིག་རང་གིས་གང་མོས་ངང་གདམ་ཆོག་པ་ཞིག་མིན་པར། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་སྣ་ཚོགས་ཁྲོད་ནས་འཚོ་བའི་ལམ་ཁ་ཞིག་ནས་གང་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་གདམ་དགོས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་གྲུབ་ཡོད། གཅིག་ནས་ཕུགས་བསམ་དང་དངོས་ཡོད་བར་གྱི་འགལ་བ་སྟེ། རྩོམ་ནང་གི་གཡུ་སྒྲོན་དང་རྣམ་གྲོལ་སོགས་ཀྱིས་ཕ་ཡུལ་དྲན་ལ་ཕ་ཡུལ་ལ་ལོག་མི་ཐུབ་པའི་སྣང་ཚུལ་དང་། གཉིས་ནས་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་སྤྱི་ཚོགས་དང་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་བར་གྱི་འགལ་བ་ཞིག་སྟེ། རྩོམ་དུ་བྱུང་བའི་བཀོད་པ་ཉམས་དགའ་ལ་ཀུན་གྱིས་ཡིད་སྨོན་བྱེད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་གནས་ནི་ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོའི་ཁ་ཡིན་སྲིད་ནའང་། མི་རྣམས་འཚོ་སྡོད་ཀྱི་དོན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོ་དང་དེ་ལྟ་བུའི་ཕ་ཡུལ་དང་ཁ་བྲལ་ནས། རབ་རིབ་དང་བྲེལ་ཟིང་གིས་ཁེངས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་ཕྱོགས་བཞིན་ཡོད།
འགལ་བ་རིགས་གཉིས་དེའང་རྩོམ་པ་པོའི་བརྡ་རྟགས་སྣ་ཚོགས་སྒོས་ང་ཚོར་བསྟན་ཡོད། ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོའི་ཁ་སྟེ་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་སྤྱི་ཚོགས་དང་། པེ་ཅིན་ཏེ་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གོ་རིམ་ཁྲོད་ནས་བྱུང་བའི་དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་བྲིས་ནས། རྩོམ་པ་པོའི་རང་སེམས་ཀྱི་འགལ་བ་སྣ་ཚོགས་མངོན་ཆུང་སྒོས་སྒྲུང་གཏམ་དུ་མཐར་ཆགས་སུ་བཀྲམ་ཡོད། དེ་བཞིན་ལྷ་ས་དང་ཉི་འོད་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་པེ་ཅིན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི“ལྷ་སའི་ཉི་འོད”གསོལ་ཁང་འདིའང་བརྩམས་ཆོས་ངོས་ནས་བཀླགས་ན་བརྡ་རྟགས་གལ་ཆེན་ཞིག་ལ་གྱུར་ཡོད།
གསུམ་པ། བརྩེ་དུངས་ཀྱིས་ཕྱུག་པའི་རྗོད་བྱེད།
རྩོམ་པ་པོ་ལྷ་བྱམས་རྒྱལ་གྱི་བརྩམས་ཆོས་ལ་ད་དུང་ཁྱད་ཆོས་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་རྗོད་བྱེད་ཚིག་ལ་སྣང་བརྙན་རང་བཞིན་ཡོད་པ་སྟེ། སྙན་ངག་གི་ཁམས་སམ་ལྷུག་རྩོམ་གྱི་རྩོམ་གཤིས་མོད་པོ་ལྡན། ཁོང་གིས་བྲིས་པའི་སྒྲུང་གཏམ་དག་ཞིབ་འབྲི་བྱེད་པ་དང་། ལྗོངས་དང་ཁོར་ཡུག །མི་སྣའི་སེམས་འདུན་སོགས་འབྲི་བ་སྟེ། སྒྲུང་གཏམ་གྱི་བཀོད་འབྲི་དང་ལྷུག་བརྗོད་སྤེལ་བའི་སྐབས་སུ་བརྩེ་དུངས་ཀྱི་ཤེད་ཅུང་མངོན་གསལ་ཡིན། འདི་དག་ནི་མཐར་གཏུགས་ན་ཁོང་གི་རྩོམ་གཤིས་ཐུན་མོང་མིན་པ་ཞིག་ལྡན་པས་རེད། ཁོང་གིས་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་ལྷད་མེད་པའི་ཆ་དེ་དག་མི་བུའི་ཁེར་ཧྲེང་དང་བསམ་གཞིགས། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ལྗོངས་རྣམ་དང་ཡུག་ཅིག་ཏུ་སྦྲེལ་ནས་རི་མོ་དང་བརྙན་རིས་བཞིན་ང་ཚོའི་ཡིད་ལ་ཤར་བར་བྱས་པར་མ་ཟད། སྐབས་མང་པོར་རྗོད་པ་ཚིག་གི་ཚོགས་རྡོ་ཆག་བཙན་བསྒྲིགས་མིན་པར་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་ངང་སྤེལ་བས་ན་དབྱངས་འགྲོས་ཤིག་གི་ཉམས་སྣང་ཡང་སྟེར་ནུས། དཔེར་ན《ང་ནི་ཡར་འབྲོག་གཡུ་མཚོའི་ནང་གི་ཉ་ཞིག་ཡིན》གྱི་ནང་གི་རྣམ་གྲོལ་གྱིས་བཤད་པའི“ཁོ་ལའང་མིག་མདུན་ནམ་ཡང་རབ་བེ་རིབ་བེ་རེ་སྣང་”ཟེར་བ་དང་། སུམ་པས་བཤད་པའི“རྣམ་གྲོལ་ཟེར་བ་འདི་རབ་བེ་རིབ་བེ་ཞིག་ཡིན”ཟེར་བ། གཞན་ཡང་“ཁྱོད་ཀྱིས་ཁོར་ཁ་པར་ཨང་གྲངས་སྤྲོད་མི་འོས་སོ”ཞེས་པའི་ཚིག་འདི་དག་བརྩམས་སྒྲུང་གི་བྱུང་རིམ་འཕེལ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་རིམ་བཞིན་གཏིང་ཇེ་ཟབ་ནས་ཇེ་ཟབ་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞིག་སྟེ། རབ་རིབ་དང་མག་མོག་མཐའ་དག་ཚིག་ངོས་རྐྱང་པ་ཞིག་གི་བཙན་གྱིས་སྦྱར་བ་མ་ཡིན་པར། རྩོམ་ཧྲིལ་པོའི་ཁམས་དེ་ལྟར་གྲུབ་ནས། མཐར་ཨ་མ་དང་མོ་རང་གཉིས་ཀས་ཡུན་རིང་ཨུ་ཚུགས་དང་དུང་ཞེན་གྱིས་བསྲུངས་པའི་གཟི་རིན་པོ་ཆེ་མིག་དགུ་པ་དེའང་མག་མོག་རབ་རིབ་ཅིག་གིས་མེད་སོང་། ཕྱིར་འདང་རེ་བརྒྱབ་ན་ཐ་ན་རང་དང་ཉེ་བའི་མི་དག་ལ་ཁ་པར་ཨང་གྲངས་ཙམ་ཡང་སྤྲོད་མི་འོས་སམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དང་སྦྲགས་ཕུགས་མི་ལོན་པའི་མི་དང་ཁོར་ཡུག་ཅིག་ནས་ཕུགས་མི་ལོན་པའི་རྩོམ་ཞིག་ཀྱང་མཇུག་བསྡུས་ཡོད་དེ། འདི་ནི་ང་ཚོ་ཀློག་པ་པོ་དག“དངོས་ཡོད་འཚོ་བ་ལས་བྱུང་ཞིང་དངོས་ཡོད་འཚོ་བ་ལས་བརྒལ་བའི”ཐུན་མིན་གྱི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཁམས་སུ་དྲངས་པ་མིན་ནམ་སྙམ་མོ། །